Tưởng Rằng Mình Biết 🪷

Người tu không sợ thiếu hiểu biết chỉ sợ cái biết khiến mình mất lòng thương, bởi vì si mê không nằm ở không biết mà nằm ở tưởng rằng mình biết. Nguyện cầu quý Phật tử trên đường tu học mỗi khi tâm muốn hơn người hãy dừng lại. Sau khi nghe xong bốn lỗi lầm vi tế mà người tu hành dễ vấp phải, làm lành mà tạo nghiệp tinh tấn mà thụt lùi giữ giới mà phá giới tu huệ mà tăng si mê. Hai thầy trò vẫn còn quỳ yên dưới chân Bồ Tát nước mắt rơi trên nền đá lạnh, họ cảm nhận rõ ràng rằng điều đáng sợ nhất trong tu hành không phải là sai mà là sai trong lúc tưởng mình đang đúng.

Bồ Tát nhìn họ ánh mắt vừa nghiêm vừa hiền, giọng ngài vang trong hang động như một lời ru tỉnh thức, các con thấy rồi đó người đời phạm lỗi dễ tỉnh còn người tu phạm lỗi khó tỉnh hơn vì khi tâm đã khoác áo đạo đức mà vẫn còn ngã mạn thì cái ngã ấy không còn là phàm phu mà là ngã của người mang hình tướng giải thoát, nó nguy hiểm hơn gấp trăm lần. Ngài dừng lại rồi nói tiếp, tu hành không phải để trở thành một ai mà là để buông bỏ hết mọi ai, không phải để làm thánh mà là để thấy mình vẫn đang là chúng sanh.

Khi con còn thấy có người cần độ, có mình đang độ thì con vẫn chưa phải là bậc giác. Thưa quý vị, nghe đến đây mà lòng ai chẳng chùng xuống, bao nhiêu năm công phu nếu không tỉnh thức soi lại có khi ta đang đi lùi mà không hay, có khi ta đã xây một cái ngôi tháp kiên cố của bản ngã gọi đó là đạo tâm mà thật ra chỉ là cái tôi đội mũ từ bi. Bồ Tát lại dạy, người tu chân thật không cần nói mình tu không cần cho ai biết mình giữ giới không cần chứng minh mình có huệ.

Vì cái tu thật nằm trong tâm biết mình đang khởi niệm gì, mỗi khi con thấy trong lòng mình có một chút tham một chút sân hay một chút muốn hơn người mà con biết chỉ cần biết thôi thì ngay khoảnh khắc ấy con đang tu. Ngài dừng lại rồi từ bi nói thêm, tu không phải là dập tắt phiền não mà là biết phiền não mà không chạy theo, giữ giới không phải để khỏi phạm mà để thấy mình đang phạm mà biết quay lại, tu huệ không phải để hiểu hết mọi Pháp mà để thấy rõ chính tâm mình còn mê ở chỗ nào, khi con thấy rõ con đã thoát một phần.

Hòa thượng Tuệ Giác chắp tay lệ rơi, bạch Bồ Tát chúng con tu hành mấy chục năm mà nay mới thật sự thấy mình chưa bắt đầu, con từng tự hào mình hiểu đạo mà giờ thấy cái hiểu ấy chỉ là khói sương. Bồ Tát mỉm cười, ngộ được chỗ đó là bước đầu của khiêm cung, chỉ người thật sự biết mình sai mới thật sự bước vào cửa đạo. Ngài lại nói, trên con đường tu đừng mong làm bậc thánh mà hãy nguyện làm người biết thương nhiều hơn hôm qua.

Khi con thấy một con kiến bị nước cuốn mà lòng con động, khi thấy một người mắng mình mà con không sân, khi thấy một người lầm đường mà con khởi tâm thương thì dù con chưa chứng quả tâm con đã gần Phật. Thưa quý vị, nghe lời ấy ta mới hiểu tu hành không nằm ở thần thông không nằm ở tụng niệm mà nằm ở một niệm từ bi đang hiện hữu, công phu không ở chỗ ta tụng bao nhiêu thời kinh mà ở chỗ ta biết thương bao nhiêu lần trong một ngày.

Bồ Tát nói tiếp, các con đừng sợ sai chỉ sợ không chịu nhìn lại, đừng sợ thất bại chỉ sợ cố chấp cái thắng, phàm phu biết mình phàm phu là bước đầu thành thánh còn người tu mà tưởng mình thánh chính là bước đầu của địa ngục. Khi nghe đến đây cả hai thầy trò đều cúi đầu đảnh lễ nước mắt thấm ướt đất. Bồ Tát giơ tay phải ánh sáng từ lòng bàn tay tỏa ra bao trùm không gian tĩnh lặng, từ nay các con hãy đem những gì đã thấy đã nghe mà sống chứ đừng vội truyền. Pháp không cần rao giảng chỉ cần thể hiện trong từng hành động, khi con nhìn ai bằng lòng thương thì Pháp đang giảng khi con yên lặng mà tâm vẫn an thì Pháp đang thuyết.

Ngài nói nếu muốn độ người trước hết phải độ tâm mình, tâm mình chưa sạch lời nói cũng chỉ như mây trôi, tâm mình an dù yên lặng cũng là kinh, tâm mình sáng dù không tụng vẫn là chú. Đó là lời cuối cùng của Bồ Tát trong lần hiển hiện ấy, rồi ngài nhìn họ ân cần các con hãy trở về sống giữa đời bằng tâm biết ơn khiêm hạ và sáng suốt, nếu gặp ai đang lầm đường đừng chê họ mê hãy nhớ rằng chính nhờ mê mà ta mới có cơ hội tỉnh.

Ngay khi lời dứt ánh sáng trong hang tỏa rực, hai thầy trò cảm thấy thân thể nhẹ bẩn như đang trôi giữa hư không, khi mở mắt họ thấy mình vẫn đang quỳ dưới pho tượng ngọc của Địa Tạng, tất cả y như một giấc mộng nhưng trong lòng thì biết rằng mình vừa thật sự được khai ngộ. Từ đó họ trở về chùa tu hành khiêm tốn, mỗi ngày chỉ lặng lẽ quét sân tụng kinh niệm Phật hồi hướng cho các loài súc sanh quanh chùa, những con vật từng quanh quẩn bên điện Phật dường như dần dần hiền lại không còn sợ hãi, trong ánh mắt của chúng có thêm chút bình an như thể linh tánh cũ đang được gội rửa.

Dân quanh vùng kể rằng mỗi chiều nghe tiếng chuông chùa Từ Ân vang vọng giữa núi Trung Nam, người ta thấy những đàn chim khỉ rắn đều tụ về quanh sân chùa ngồi yên như đang nghe Pháp, ai chứng kiến cũng rơi nước mắt. Thưa quý vị, đến đây ta mới hiểu lời Phật dạy trong kinh Địa Tạng người tu nhiều vô số nhưng người đắc đạo hiếm hoi, vì lạc trong chính cái tâm tự cho mình đã tỉnh cho nên tu hành không phải để thêm một danh xưng mà để bớt đi một bản ngã, không phải để có nhiều tri thức mà để bớt đi một chút khổ đau, không phải để thành Phật ngày mai mà để sống như một người biết thương ngay hôm nay.

Bồ Tát Địa Tạng dạy rằng người nào tu mà lòng còn thấy có ta và người, tu và không tu đúng và sai thì chưa thật tu. Khi con chỉ còn thấy tất cả đều là một dòng khổ đang chảy và khởi lên lòng thương thì con đã đến gần niết bàn, A Di Đà Phật. Đó là chỗ mà Phật Pháp muốn đưa ta đến, tỉnh thức giữa đời thương trong vô ngã, khi nghe Pháp mà lòng mình mềm lại nước mắt rơi xuống đó không phải là yếu đuối mà là hạt mầm giác ngộ đang nảy nở.

Thưa quý vị bốn lỗi lầm vi tế trong tu hành mà Bồ Tát Địa Tạng chỉ ra không chỉ là lời cảnh tỉnh cho hai thầy trò năm xưa mà còn là tấm gương cho chúng ta ngày nay, bởi lẽ dù thời đại có thay đổi thì tham sân si mạn nghi vẫn ẩn trong từng hơi thở và chỉ có tâm biết soi lại chính mình mới có thể đưa ta ra khỏi luân hồi. Cầu mong cho mỗi người nghe Pháp hôm nay biết soi tâm mỗi khi làm điều thiện, biết giữ lòng khi thấy mình tinh tấn, biết mềm xuống khi người khác phạm giới và biết cười khi có ai khen mình có trí huệ.

Vì khi đó ta đang đi trên con đường của những người thật sự tu, nguyện chư Phật chư Bồ Tát gia hộ cho tất cả chúng ta trên con đường tu tập đều đủ tỉnh đủ bi đủ khiêm đủ thật để không lạc vào cạm bẫy của chính cái ta đang tu, A Di Đà Phật. Thưa quý vị, cuộc đời tu học chẳng khác chi con thuyền giữa biển lớn, có khi sóng nổi có khi gió yên nhưng chỉ cần ta giữ được tâm sáng và lòng mềm thì chiếc thuyền ấy vẫn sẽ cập bến bờ an lạc.

Bốn điều cấm kỵ mà Bồ Tát Địa Tạng dạy không để dọa ai mà để nhắc chúng ta biết soi lại mình, khi làm thiện có trong sạch không, khi tinh tấn có chấp không, khi giữ giới có từ không, khi có chút hiểu biết có còn khiêm hạ không. Nguyện cho mỗi người trên đường tu luôn biết lắng nghe trái tim Phật trong chính mình, sống một đời bình dị tỉnh thức và đầy thương yêu, A Di Đà Phật.