Nhân Quả Khiêm Hạ
Nhân quả của việc giữ tâm khiêm hạ và tránh ngã mạn. Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Trong kinh Pháp Cứ đức Phật dạy người trí như đất nhận mọi thứ đổ lên mà không dao động, người khiêm hạ như nước luôn tìm chỗ thấp để chảy về. Khiêm hạ là đức tính khiến người tu không chỉ giữ được phước báu mà còn làm cho đạo tâm phát triển bền lâu. Ngược lại, ngã mạn là gốc rễ âm thầm gây ra đổ vỡ trong công đức nhân duyên và sự tiến tu.
Hôm nay thầy xin chia sẻ đề tài thứ 14, nhân quả của việc giữ tâm khiêm hạ và tránh ngã mạn. Khiêm hạ là gì? Khiêm hạ là không tự cao không khoe khoan, biết lắng nghe học hỏi nhận sai, kính trọng người trên hoan hỉ với người dưới, làm việc thiện mà không khoe không kể công. Người khiêm hạ là người không lấy tài năng làm cớ để ngạo mạn, không lấy địa vị làm lý do để khinh người, không lấy công đức làm lý do để so sánh. Ngã mạn là gì? Ngã mạn là thấy mình giỏi hơn hiểu hơn tu cao hơn người, không chịu tiếp thu phản bác mọi lời góp ý, hay chê người hay kể công hay nói về bản thân.
Trong lượng đại trí độ, ngã mạn được chia thành bảy loại: mạn, hóa mạng, mạng hóa mạng, nhã mạn, tăng thượng mạng, ti mạng, tà mạng. Dù dưới hình thức nào cũng là gốc rễ khiến phước tiêu trí giảm tâm thoái lui. Nhân quả của tâm khiêm hạ, gặp được thiện tri thức chỉ dạy, học gì cũng dễ tiếp thu dễ thành tựu, người thương mến quý trọng, làm việc gì cũng thuận duyên ít va chạm, tâm an trí sáng đạo nghiệp bền lâu.
Đức Phật từng nói, người tu có đức khiêm hạ là người đã gieo nhân thành Phật. Quả báo của người ngã mạn, dễ sinh khẩu nghiệp vì nói lời cao ngạo bị người xa lánh, không ai thật lòng kính trọng, tâm không an thường ganh ghét so sánh, dù có phước cũng không giữ được lâu, trong đời sau sinh vào nơi thấp hèn không ai tin tưởng. Người ngã mạn là người tự xây bức tường ngăn cách giữa mình và thế giới, từ đó cô lập thối chí không thấy lỗi không tiến bộ.
Một câu chuyện thật, có một vị Phật tử từng là người rất siêng tu, nhưng sau vài năm ông bắt đầu cho rằng mình hơn người khác, tụng kinh hay hơn hiểu sâu hơn. Khi nghe người góp ý ông nổi sân, khi thấy người mới tu ông chê bai. Dần dần ông bị mất phước, gia đạo bất an con cái không nghe lời, bản thân gặp nhiều trắc trở. Ông quay lại hỏi thầy, con vẫn tu mà sao khổ vẫn đến? Thầy đáp, con tu nhưng con ngã mạn, con lấp kín cửa tiếp thu, không ai rót nước vào ly đã đầy.
Làm sao để giữ tâm khiêm hạ? Luôn nghĩ rằng mình còn học còn tu còn sai sót, tập lắng nghe người khác nói không ngắt lời không phản bác ngay, làm việc thiện mà không khoe, tự quán chiếu mỗi ngày tâm con hôm nay có ngạo mạn không? Gần người hiền, học cách sống nhẹ nhàng. Nhớ rằng người tài thật không bao giờ khoe, người đức thật không bao giờ ngẩn cao đầu. Khiêm hạ là nền của tu, người mới tu cần khiêm để học đúng, người tu lâu càng cần khiêm để không thối tâm, người có chức vị càng cần khiêm để giữ đạo hạnh, người có công đức càng cần khiêm để công đức không tiêu mất. Đức Phật là bậc giác ngộ viên mãn nhưng suốt đời sống giản dị lễ độ không tự tôn. Đó là bài học sống động cho hàng hậu học.
Kết: khiêm hạ là hoa sen mọc từ đất bùng mộc mạc nhưng cao quý, ngã mạn là gai nhọn khiến người khác tổn thương khiến mình chảy máu công đức. Từ hôm nay hãy nói ít lại lắng nghe nhiều hơn, làm nhiều hơn nói, lùi một bước khi thấy mình muốn chứng minh, quán chiếu lại mỗi hành động lời nói xem có dính ngã mạn không. Nguyện cho tất cả quý Phật tử biết sống khiêm hạ mở lòng học hỏi, giữ tâm nhu hòa để mỗi ngày tiến gần hơn đến trí tuệ từ bi và giải thoát. Nam mô A Di Đà Phật.
Trang KinhThực Hành Khiêm Hạ
- Chư Phật Tiếp Dẫn
- Gặp Được Bạn Lành
- Sinh Ở Cung Điện
- Diệt Trừ Ác Thú
- Quyến Thuộc Hòa Thuận
- Phạm Âm Nhiệm Mầu
- Hàng Phục Oán Địch
- Cuộc Sống Giàu Sang
- Được Người Kính Yêu
- Chẳng Thọ Bào Thai
- Trị Bệnh Nhiệt Độc
- Sai Khiến Tôi Tớ
- Hương Thơm Bạch Liên
- Sai Khiến Quỷ Thần
- Hàng Phục Ma Oán
- Chư Phật Xoa Đầu
- Hàng Phục Quỷ Thần
- Hàng Phục Ma Thần
- Trị Bệnh Trong Bụng
- Ở Bên Đức Phật
- Học Rộng Nghe Nhiều
- Gia Đình An Ổn
- Trừ Tánh Sợ Hãi
- Trị Bệnh Mắt Mờ
- Thành Tựu Biện Tài
- Tâm Không Thoái Lui
- Tiêu Trừ Chướng Nạn
- Đuổi Giặc Xâm Lăng
- Thăng Quan Tiến Chức
- Diện Kiến Chư Phật
- Triệu Hồi Thiện Thần
- Kho Trong Lòng Đất
- Cây Trái Ngũ Cốc
- Hữu Tình No Đủ
- Sanh Về Tịnh Độ
- Cầu Tâm Từ Bi
- Được Trí Tuệ Lớn
- Lìa Nạn Quan Quyền
- Trị Bệnh Trên Thân
- Thành Tựu Đạo Tiên
- Thiên Thần Ủng Hộ
- Sinh Cõi Phạm Thiên
Khẩu Nghiệp
Lời nói gieo một câu gặt một đời. Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Khi nói về nhân quả chúng ta thường nghĩ đến hành động làm thiện gặp lành làm ác gặp dữ, nhưng ít ai nhận ra rằng lời nói cũng là một hành động tạo nghiệp rất mạnh. Một lời thốt ra như mũi tên rời cung không thể thu lại được, nó có thể làm người ta ấm lòng suốt đời cũng có thể khiến họ đau đến tận kiếp sau. Trong bài pháp hôm nay, thầy xin chia sẻ lời nói gieo một câu gặt một đời.
Nghiệp Báo
Nhân quả nghiệp báo không bỏ sót một ai. Con ơi, đời người tuy ngắn nhưng nghiệp báo thì dài vô lượng. Có người sống ác mà thấy họ vẫn giàu vẫn sướng. Có người hiền lành lại khổ triền miên. Vì sao? Vì con chưa nhìn thấy được gốc rễ của nhân quả, nhân quả không sai không trễ không thiên vị nhưng nó đến đúng thời như hoa nở đúng mùa. Gieo nhân nào gặt quả nấy không ai thoát được dù con có trốn vào núi sâu hay lên máy bay bay khỏi đất nước này nghiệp vẫn đi theo con.
Lười Biếng
Nhân quả của sự lười biếng và thói quen buông xuôi. Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Trong xã hội ngày nay nhiều người than rằng mình không có duyên với thành công, không gặp may mắn không được đời ưu đãi. Nhưng khi nhìn kỹ vào đời sống của họ ta thấy một điều rất rõ, họ không thật sự nỗ lực không siêng năng không kiên trì và đặc biệt họ dễ dàng buông xuôi. Hôm nay thầy xin giảng về một khía cạnh nhân quả ít được chú ý, nhân quả của sự lười biếng và thói quen buông xuôi.
Lòng Tham
Nhân quả của sự keo kiệt và lòng tham không đáy. Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Trong ba độc gốc rễ của mọi khổ đau mà đức Phật chỉ dạy tham sân si thì tham luôn là khởi điểm đầu tiên, từ tham mà sinh giận, từ tham mà che mờ trí tuệ, từ tham mà đưa con người từ phước đến họa từ an lạc đến đọa đày. Hôm nay thầy xin giảng pháp thoại thứ ba trong loạt bài về nhân quả với chủ đề nhân quả của sự keo kiệt và lòng tham không đáy.
Biết Ơn
Nhân quả của việc nuôi dưỡng lòng biết ơn. Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Giữa cuộc sống hối hả nhiều người quên mất một điều rất căn bản nhưng sâu xa trong giáo lý đạo Phật đó là biết ơn. Người không biết ơn dễ sinh ngạo mạn, dễ vô tình với người đã giúp mình, dễ quên cội nguồn, dễ rơi vào nghiệp vô tri. Ngược lại, người biết ơn là người đang gieo những hạt giống phước đức bền lâu trong đời này và cả nhiều đời sau. Hôm nay thầy xin chia sẻ với quý Phật tử về chủ đề thứ sáu trong loạt bài nhân quả, nhân quả của việc nuôi dưỡng lòng biết ơn.
Nóng Giận
Nhân quả của sự nóng giận và lời nói thiếu kiểm soát. Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Có một thứ rất nhanh rất mạnh rất sắc nhưng không ai thấy hình dáng đó là cơn giận, nó đến bất ngờ đi vội vã nhưng để lại vô số đổ vỡ, có khi chỉ một lời trong cơn nóng giận mà đánh mất một mối quan hệ quý giá, có khi một phút không kiểm soát mà tạo nên nghiệp khổ cho nhiều năm về sau. Hôm nay thầy xin giảng về chủ đề thứ năm trong loạt bài nhân quả, nhân quả của sự nóng giận và lời nói thiếu kiểm soát.
Trì Hoãn
Nhân quả của sự trì hoãn và tâm thiếu nhất quán. Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Có một thói quen rất phổ biến nhưng âm thầm bào mòn đời sống tâm linh, làm hỏng nhiều nhân lành và khiến người tu rơi vào cảnh dở gian đó là trì hoãn. Thêm vào đó là một trạng thái tâm khác cũng rất nguy hiểm, thiếu nhất quán nay tu mai bỏ nay phát nguyện mai quên nay khởi tâm lành mai đã nguội lạnh. Hôm nay thầy xin giảng về nhân quả của sự trì hoãn và tâm thiếu nhất quán.
Tham Dục
Nhân quả của việc nuôi dưỡng tâm tham dục trong đời sống hàng ngày. Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Trong ba gốc rễ gây khổ đau luân hồi tham sân si thì tham dục là điều sâu dày và tinh vi nhất. Người đời vì tham mà dính mắc vì dục mà mất phước, vì nuôi lớn lòng khao khát không điểm dừng mà phải trả giá bằng thân tâm gia đạo nhân cách và cả sự tái sinh trong khổ cảnh. Hôm nay, thầy xin giảng về đề tài thứ tám, nhân quả của việc nuôi dưỡng tâm tham dục trong đời sống hàng ngày.
Môi Trường
Nhân quả của sự hủy hoại môi trường giết hại sinh linh. Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Trong thời đại hiện nay khi môi trường đang bị tàn phá từng ngày, khi thiên tai hạn hán lũ lụt bệnh dịch xảy ra liên tục, ta cần nhìn lại một cách sâu sắc phải chăng tất cả những điều ấy không phải ngẫu nhiên? Phải chăng con người đang gặt quả từ chính những gì mình đã gieo cho đất trời và muôn loài? Hôm nay thầy xin giảng về đề tài thứ chín, nhân quả của sự hủy hoại môi trường giết hại sinh linh.
Chê Bai
Nhân quả từ việc gieo lời chê bai chỉ trích người khác. Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Trong đời sống hằng ngày, lời nói của ta có thể là phương tiện đem lại hạnh phúc, cũng có thể là mũi dao đâm vào lòng người. Một lời khen đúng lúc như nắng sớm giữa mùa đông, nhưng một lời chê bai chỉ trích dù là thật hay chưa hẳn đúng cũng có thể gieo đau đớn tạo hiềm khích phá hủy tâm thiện đang nảy mầm. Hôm nay thầy xin chia sẻ về đề tài cuối của phần đầu tiên trong chuỗi 20 pháp thoại nhân quả, nhân quả từ việc gieo lời chê bai chỉ trích người khác.
Hiếu Thảo
Nhân quả của việc sống hiếu thảo với Cha Mẹ. Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Trong tất cả các hạnh lành không gì cao quý bằng hiếu hạnh, đức Phật dạy tâm hiếu là tâm Phật hạnh hiếu là hạnh Phật. Hiếu không chỉ là nền tảng đạo lý làm người mà còn là gốc rễ của phước báo thiện nghiệp và sự giác ngộ. Hôm nay thầy xin chia sẻ đề tài thứ 11 trong chuỗi pháp thoại nhân quả, nhân quả của việc sống hiếu thảo với Cha Mẹ.
Giữ Giới
Nhân quả từ việc không giữ giới đặc biệt là giới tà dâm và nói dối. Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Trong con đường tu học, giới luật là nền tảng đầu tiên là hàng rào bảo vệ thân khẩu ý khỏi rơi vào sai lầm. Giữ giới không phải để trở thành người khuôn mẫu mà là để sống tỉnh thức có phước có đức và an vui lâu dài. Ngược lại, người không giữ giới đặc biệt là giới tà dâm và nói dối sẽ tạo nên những nghiệp rất nặng ảnh hưởng trực tiếp đến đời này và đời sau. Hôm nay thầy xin chia sẻ bài pháp thứ 12 trong loạt bài nhân quả, nhân quả từ việc không giữ giới đặc biệt là giới tà dâm và nói dối.
Bố Thí
Nhân quả từ tâm bố thí buông xả và lòng quảng đại. Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Trên hành trình tu tập có những việc làm tuy nhỏ nhưng có thể mở ra cánh cửa rất lớn của phước đức, trong đó bố thí với tâm buông xả không chấp thủ chính là một trong những hạnh lành đưa người tu vượt khỏi chấp ngã và tích lũy công đức bền lâu. Hôm nay thầy xin chia sẻ về đề tài thứ 13 trong chuỗi pháp thoại nhân quả, nhân quả từ tâm bố thí buông xả và lòng quảng đại.